Zu den Inhalten springen

Κέντρο Eπιληψίας Freiburg

Επιληψία στην παιδική

Επιληψία στην παιδική κι εφηβική ηλικία

Θεραπεία της επιληψίας σε παιδιά κι εφήβους

Περίπου 1% των παιδιών στην Ευρώπη παρουσιάζουν κάποια μορφή επιληψίας. Στα παιδιά όπως και στους ενήλικες υπάρχουν διαφορετικές θεραπευτικές προσεγγίσεις με στόχο την θεραπεία της επιληψίας. Ανάλογα με τη μορφή της επιληψίας, τη βαρύτητα των κρίσεων και τα συνοδά νευρολογικά ή και ψυχιατρικά συμπτώματα ακολουθείται εξατομικευμένη προσέγγιση κι επιλέγεται η κατάλληλη για την περίπτωση θεραπεία.

Η θεραπεία της επιληψίας διακρίνεται σε 4 επιμέρους στάδια:

Φαρμακευτική θεραπεία της επιληψίας

Στόχο της φαρμακευτικής αντιμετώπισης της επιληψίας αποτελεί η θεραπεία των επιληπτικών κρίσεων χωρίς παρενέργειες, ιδιαίτερα όσον αφορά στην ψυχοκινητική ανάπτυξη. Στα εξωτερικά ιατρεία προτείνεται η κατάλληλη αντιεπιληπτική αγωγή ανάλογα με τη μορφή της επιληψίας και το είδος των επιληπτικών κρίσεων και ξεκινά μια εξατομικευμένη θεραπεία. Στις περισσότερες περιπτώσεις τα παιδιά παραμένουν ελεύθερα κρίσεων με την έναρξη της κατάλληλης αντιεπιληπτικής αγωγής. Μετά 2-3 χρόνια ελαττώνεται σταδιακά η δόση, ώσπου διακόπτεται η θεραπεία. Περίπου 1/3 των παιδιών θα ξαναπαρουσιάσουν επιληπτικές κρίσεις. Σε περίπτωση που το πρώτο φάρμακο δεν είναι αρκετά αποτελεσματικό ή προκαλέσει παρενέργειες μπορούμε να δοκιμάσουμε ένα άλλο φάρμακο ή και συνδυασμό φαρμάκων.

Kετογενική δίαιτα

H Kετογενική δίαιτα αποτελεί μια ενδιαφέρουσα θεραπευτική προσέγγιση σε περίπτωση που η φαρμακευτική θεραπεία δεν είναι αποτελεσματική ή συνοδεύεται από παρενέργειες. Στην περίπτωση αυτή χορηγούνται τροφές με αυξημένη περιεκτικότητα σε λίπος, ενώ περιορίζεται η πρόσληψη υδατανθράκων. Η μεταβολική οξέωση που προκύπτει δρα περιοριστικά στην εμφάνιση επιληπτικών κρίσεων, με προϋπόθεση την αυστηρή εφαρμογή της δίαιτας. Με στόχο την ασφαλή και αποτελεσματική διενέργεια της κετογενικής δίαιτας παρέχεται κατά την έναρξη όπως και κατά την διάρκεια της, συνεχής παιδιατρική άλλα και διαιτολογική υποστήριξη. Η επιτυχία της δίαιτας εξαρτάται από την συμμόρφωση της οικογένειας, η οποία εξασφαλίζεται με την συνεχή υποστήριξη μέσω των εξωτερικών μας ιατρείων.

Χειρουργική αντιμετώπιση της επιληψίας

Η επεμβατική αντιμετώπιση της επιληψίας κερδίζει τα τελευταία χρόνια διαρκώς έδαφος ώστε να καθιερωθεί ως ασφαλής κι αποτελεσματική μέθοδος στην αντιμετώπιση ασθενών, στους οποίους η φαρμακοθεραπεία δεν είχε το προσδοκώμενο αποτέλεσμα. Απαραίτητη προϋπόθεση είναι η αιτία της επιληψίας να εντοπίζεται σε μια περιοχή του εγκεφάλου που να μπορεί να αφαιρεθεί χειρουργικά χωρίς να επηρεάζονται βασικές εγκεφαλικές λειτουργιές. Το Κέντρο Νευροεπιστημών του Freiburg έχει συμβάλλει καθοριστικά στην ανάπτυξη νευροχειρουργικών τεχνικών, με τις οποίες αφαιρείται η περιοχή του εγκεφάλου που είναι υπεύθυνη για την δημιουργία των επιληπτικών κρίσεων. Η επιτυχής εντόπιση κι ακόλουθη χειρουργική αφαίρεση αυτών των περιοχών του εγκεφάλου αποτελεί ένα δύσκολο έργο που στην κλινική μας ανατίθεται σε μια ομάδα ειδικών. Η συνεργασία παιδονευρολόγων, νευροακτινολόγων, νευροψυχολόγων και νευροχειρούργων συνεργεί σε ένα εξαιρετικό θεραπευτικό αποτέλεσμα στα παιδιά, συχνά καλύτερο από ότι στους ενήλικες ασθενείς.

Διεγέρτης του πνευμονογαστρικού

Σύμφωνα με τις σύγχρονες επιστημονικές μελέτες, η εφαρμογή του διεγέρτη του πνευμονογαστρικού (VNS - Vagus Nerve Stimulator) μπορεί να έχει θετικό αποτέλεσμα στη μείωση της συχνότητας και της βαρύτητας των επιληπτικών κρίσεων. Ο διεγέρτης του πνευμονογαστρικού λειτούργει με μπαταρία και παράγει ηλεκτρικά ερεθίσματα τα οποία διεγείρουν το πνευμονογαστρικό νεύρο μέσω καλωδίων, ανάλογα με έναν καρδιακό βηματοδότη. Η συσκευή εισάγεται υποδόρια άνω κι αριστερά στο θώρακα και συνδέεται με ένα ηλεκτρόδιο με το πνευμονογαστρικό νεύρο στο λαιμό. Η μπαταρία έχει διάρκεια ζωής 3-5 χρόνια. Πρόσφατες δημοσιεύσεις αναφέρουν ότι η συχνότητα των επιληπτικών κρίσεων μειώνεται στο μισό σε περίπου 50% των ασθενών στους οποίους εφαρμόζεται ο διεγέρτης του πνευμονογαστρικού. Η μέθοδος αύτη εφαρμόζεται σε φαρμακοανθεκτικές εστιακές επιληψίες σε περίπτωση που η χειρουργική αφαίρεση της εστίας δεν είναι εφαρμόσιμη ή ενδεδειγμένη. Στις περισσότερες περιπτώσεις η χρήση του διεγέρτη του πνευμονογαστρικού δυστυχώς δεν οδηγεί σε πλήρη έλεγχο των κρίσεων.

Αναπτυξιακή παιδιατρική: διάγνωση και θεραπεία

Σε επιληψίες ανθεκτικές στη θεραπευτική αγωγή παρουσιάζεται συχνά υστέρηση ή διαταραχή στην ψυχοκινητική ανάπτυξη των παιδιών. Σε περίπτωση φαρμακοανθεκτικών επιληπτικών κρίσεων είναι απαραίτητη η υποστήριξη για την ένταξη στο σχολειό ή και στην επαγγελματική κατάρτιση, ακόμη και σε παιδιά και εφήβους με φυσιολογική ζωή ως την έναρξη της επιληψίας. Στην περίπτωση αύτη, η θεραπεία της επιληψίας απαιτεί, περισσότερο ακόμη κι από τη φαρμακευτική ή χειρουργική αντιμετώπιση, μια ολιστική προσέγγιση από ομάδα ιατρών, ψυχολόγων, παιδαγωγών και κοινωνικών λειτουργών.

Θεραπευτικες δυνατοτητες στην πανεπιστημιακη κλινικη του Freiburg

Όταν πρόκειται για το δικό τους παιδί, οι γονείς προσπαθούν να εξαντλήσουν τις διαγνωστικές και θεραπευτικές δυνατότητες. Λίγα κέντρα επιληψίας προσφέρουν το πλήρες φάσμα των διαγνωστικών και θεραπευτικών μεθόδων που έχουμε στη διάθεση μας στην πανεπιστημιακή κλινική του Freiburg.

Κλινική Παιδονευρολογίας και Μυοπαθειών, Πανεπιστημιακή Παιδιατρική Κλινική

Τα παιδιά κι οι έφηβοι με πρωτοεμφανιζόμενη επιληψία εισάγονται στην Παιδιατρική Κλινική προκειμένου να διεξαχθούν οι απαραίτητες διαγνωστικές εξετάσεις και να δρομολογηθεί η κατάλληλη θεραπεία. Γι’ αυτό το σκοπό συνεργάζονται στενά παιδονευρολόγων, νευροακτινολόγοι, ειδικοί μεταβολισμού, αλλά και νευροχειρουργοί.

Οι διαγνωστικές μέθοδοι που εφαρμόζονται περιλαμβάνουν πέρα από την κλινική εξέταση και το εξειδικευμένο ατομικό αναμνηστικό καταγραφή ηλεκτροεγκεφαλογραφήματος σε εγρήγορση και στον ύπνο ενώ σε κάποιες περιπτώσεις είναι απαραίτητη η 24ωρη καταγραφή. Εργαστηριακές εξετάσεις που περιλαμβάνουν και μεταβολικό ή γενετικό έλεγχο και απεικονιστικές μέθοδοι εφαρμόζονται ανάλογα με το ηλεκτροεγκεφαλογράφημα αλλά και την κλινική εικόνα. Για την έναρξη της φαρμακευτικής θεραπείας σε μια επιληψία γίνεται συχνά εισαγωγή στο τμήμα, ενώ η συνέχιση της θεραπείας συντονίζεται από τα ειδικά εξωτερικά ιατρεία επιληψίας. Σε δύσκολα περιστατικά απαιτείται συχνά μεγαλύτερη διάρκεια νοσηλείας. Η παρουσία των γονέων στο τμήμα κατά τη διάρκεια της ημέρας, σε μικρότερες ηλικίες και στη διάρκεια της νύχτας, είναι σκόπιμη κι επιθυμητή. Σε περιστατικά που είναι ιδιαίτερα απαιτητικά όσον άφορα τη διάγνωση αλλά και τη θεραπεία υπάρχει άμεση συνεργασία με το Τμήμα Επιληψίας στο Κέντρο Νευροεπιστημών.

Σε περίπτωση διαταραχών στην ψυχοκινητική ανάπτυξη, στην συμπεριφορά ή στην κοινωνική προσαρμογή, αλλά και δυσχερειών στην αντιμετώπιση της ασθένειας, είναι στη διάθεση σας στο Τμήμα Παιδονευρολογίας αλλά και στα Εξωτερικά Ιατρεία Αναπτυξιακής Παιδιατρικής (SPZ) της Παιδιατρικής Κλινικής του Πανεπιστήμιου Freiburg μια εξειδικευμένη ομάδα που απαρτίζεται από παιδιάτρους, αλλά και ψυχολόγους, παιδαγωγούς, θεραπευτές και κοινωνικούς λειτουργούς.

Σε τακτά χρονικά διαστήματα παρέχεται από την ομάδα της Αναπτυξιακής Παιδιατρικής σε συνεργασία με παιδονευρολόγους εξειδικευμένους στην επιληψία μια σειρά εκπαιδευτικών μαθημάτων με θέμα την πορεία της νόσου και την αντιμετώπισή της. Τα σεμινάρια αυτά διεξάγονται στα πλαίσια του γερμανικού εθνικού προγράμματος ενημέρωσης για την επιληψία Famoses.

Τμήμα Επιληψίας στο Κέντρο Νευροεπιστημών

Στο Τμήμα Επιληψίας έχει συσταθεί άδω και αρκετά χρόνια μια ομάδα ειδικών παιδονευρολόγων, νευροψυχολόγων, νευροακτινολόγων, νευροχειρούργων, καθώς και τεχνικού και νοσηλευτικού προσωπικού με στόχο τη διάγνωση και θεραπεία επιληψιών ανθεκτικών στη θεραπεία. Στην παιδική κι εφηβική ηλικία υφίσταται μια άμεση και στενή συνεργασία με το Τμήμα Παιδονευρολογίας και τα Εξωτερικά Ιατρεία Αναπτυξιακής Παιδιατρικής. Για τη διαφορική διάγνωση της επιληψίας από άλλες παθήσεις με παροξυσμικό χαρακτήρα αλλά και για τη διάγνωση των επιληψιών που μπορούν να θεραπευτούν χειρουργικά διενεργείται στο Κέντρο Νευροεπιστημών του Freiburg μακροχρόνια καταγραφή ηλεκτροεγκεφαλογραφήματος με ταυτόχρονη βιντεοσκόπηση σε έξι κρεβάτια (ηλεκτροεγκεφαλογράφημα με 256 κανάλια και ταυτόχρονη ψηφιακή καταγραφή εικόνας) που βρίσκονται σε 4 διαφορετικά δωμάτια καταγραφής. Δυο από αυτά τα δωμάτια είναι ειδικά διαμορφωμένα για να φιλοξενήσουν μια οικογένεια, για παράδειγμα μια μητέρα με ένα παιδί, ώστε δίνεται η δυνατότητα στους γονείς να παραμείνουν κοντά στο παιδί σε όλη τη διάρκεια της καταγραφής. Οι εξετάσεις που διενεργούνται στα πλαίσια της διαγνωστικής προσέγγισης της επιληψίας περιλαμβάνουν επιπλέον την νευροψυχολογική κι αναπτυξιολογική εκτίμηση, απεικονιστικές (MRT) και λειτουργικές (fMRT) μαγνητικές τομογραφίες υψηλής ανάλυσης, εξετάσεις πυρηνικής ιατρικής (PET, SPECT), αλλά και εξειδικευμένες λειτουργικές εξετάσεις όπως το WADA-Test. Σε φαρμακοανθεκτικές επιληψίες είναι δυνατή η θεραπεία με φαρμακευτικές ουσίες που δεν είναι ακόμη διαθέσιμες στο εμπόριο ή με νέες τεχνικές μεθόδους που εφαρμόζονται στην κλινική μας σε ερευνητική βάση. Ιδιαιτερότητα του Κέντρου Επιληψίας του Freiburg αποτελεί η στενή συνεργασία με τα τμήματα της Γενικής Νευροχειρουργικής και Στερεοτακτικής Χειρουργικής. Η συνεργασία αύτη εξασφαλίζει εδώ και πάνω από μια δεκαετία την διενέργεια ενδοκρινικών καταγράφων ηλεκτροεγκεφαλογραφήματος αλλά και την προεγχειρητική εντόπιση των βασικών φλοϊικών λειτουργιών. Το Κέντρο Νευροεπιστημών Freiburg αναλαμβάνει την επεμβατική θεραπεία, αλλά και την προεγχειρητική διάγνωση και μετεγχειρητική παρακολούθηση παιδιών κι εφήβων στην χειρουργική αντιμετώπιση της επιληψίας. Τα παιδιά προσχολικής ηλικίας νοσηλεύονται μετεγχειρητικά στην εντατική μονάδα της Παιδιατρικής Κλινικής. Σε περίπτωση που η επεμβατική αντιμετώπιση της επιληψίας (εκτομή) δεν είναι εφικτή ή σκόπιμη, έχουμε στη διάθεσή μας περαιτέρω θεραπευτικές μεθόδους για τις φαρμακοανθεκτικές επιληψίες όπως το διεγέρτη του πνευμονογαστρικού (VNS - Vagus Nerve Stimulator).

Ο αριθμός των χειρουργικών επεμβάσεων για τη θεραπεία της επιληψίας κυμαίνεται ανάμεσα στις 80 και 100 το χρόνο, 20-25 επεμβάσεις κατά μέσο ορό διενεργούνται σε παιδιά κι έφηβους.

Συνεργάτες

Παιδιατρική Κλινική: Frau Dr. U. Tacke, Frau Dr. Storm, Prof. Dr. V. Mall, Dr. J. Kirschner

Κέντρο Νευροεπιστημών: Frau Dr. Klotz, Frau Dr. San Antonio Arce, Prof. Dr. A. Schulze-Bonhage

Επικοινωνία

Κέντρο Νευροεπιστημών

Εξωτερικά ιατρεία επιληψίας παιδιών κι έφηβων: Τέταρτη 08:30-12:00: εξέταση με ραντεβού μέσω της γραμματείας, Frau F. Krissmann, τηλ. 0761 270 53660

Τμήμα Επιληψίας: Station Wartenberg: εισαγωγές ασθενών με ραντεβού μέσω της γραμματείας, Herr Gülck, Τελ. 0761 270 53790

Παιδιατρική Κλινική

Εξωτερικά ιατρεία επιληψίας παιδιών κι έφηβων: EEG-Ambulanz: καθημερινά με ραντεβού μέσω της γραμματείας, Frau Anita Bürck, Frau Regina Scherer, Frau Angelika Wenzler, Frau Iris Harms, Τελ. 0761 270 43520

Τμήμα Παιδονευρολογίας: Station Escherich: εισαγωγές ασθενών με ραντεβού μέσω της γραμματείας, Frau E. Himmelspach, τηλ. 0761 270 44160

Κέντρο Eπιληψίας Freiburg

- Κέντρο Eπιληψίας

Ιατρικός Διευθυντής:
Prof. Dr. Schulze-Bonhage

Breisacher Str. 64
D-79106 Freiburg

τηλέφωνο: +49 761 270 53660
φαξ: +49 761 270 50030
E-Mail: epilepsiezentrum@uniklinik-freiburg.de